Entrevistas Entrevistas escritas

Reportaxe: O movemento trans na Galiza fronte ó argumentario TERF

Dende a equipa de xénero da Xanela, quixemos traer a esta semana do 8 de Marzo un debate que fica enriba da palestra na actualidade. Un debate quizáis anacrónico, mais aínda insuperado. Un debate que cuestiona, que exclúe, que rexeita ás persoas Trans do suxeito feminista. Un debate paradóxicamente “inexistente”, pois non hai quen se preste a debater dende o argumentario TERF, a pesares dos intentos frustrados que algunhas organizacións LGTBI veñen facendo dende fai un tempo para organizar unha mesa de discusión entorno ó mesmo.

TERF (Trans – Exclusionary Radical Feminist) é un termo baixo o que se engloba a aquelas mulleres que viñeron a manifestar o seu desacordo coa inclusión das persoas Trans na súa loita pola igualdade. O termo, importado dos EEUU na década dos 70, retorna hoxe con forza, adquirindo especial visibilidade a raíz da proposta de cara á consecución dunha lei trans que pesquisa a autodeterminación de xénero (despatoloxizar un proceso transitorio no que se as considera “enfermas mentais”). Estes reclamos feitos dende o Movemento Trans, abriron unha rolda de respostas de rexeitamento cuxa relevancia reside especialmente na boca que as manifesta: dende teóricas de referencia, ate mulleres con poder nas institucións e partidos políticos.

Coas redes incendiadas, pero sen posibilidade de sacar o debate das mesmas, quixemos falar con algunhas asociacións Trans e LGTBI galegas para que nos explicasen a súa visión da situación, as orixes dos seus reclamos, e as súas estratexias de loita pola construción dunha sociedade que as entenda como iguais.

Participan das entrevistas DANIELA FERRÁNDEZ, activista transfeminista e presidenta de Amizando (asociación trans galega), RAQUEL CORDEIRO, psicóloga, feminista e activista lésbica, membra de Nós Mesmas dende os seus inicios (asociación LGTBI que opera en Pontevedra e Vigo), e CRISTINA PALACIOS, ó fronte de Arelas (asociacion de Familias de Menores Trans), e nai da primeira rapaza trans galega en darse a coñecer nos medios.

Quixemos plantexarlles unha serie de preguntas comúns centradas nese debate e argumentario TERF, na situación legal do colectivo en Galiza e no Estado, e nas súas perspectivas de futuro, así coma outras cuestión relacionadas cas súas especialidades.

Ademais disto, moi pronto poderedes desfrutar das conversas con Daniela e Cris no noso NOVO FORMATO PODCAST! Ata entón, deixámosvos por aquí unha reportaxe que atravesa diversas realidades e problemáticas, cos testemuños de tres mulleres que cambian o mundo co seu activismo. Imos alá!

  • Cal é a situación legal do colectivo trans en Galiza e no resto do Estado?

Raquel explícanos que en Galiza se aprobou unha Lei pola Igualdade de Trato e Non Discriminación de Lesbianas, Gays, Transexuais, Bisexuais e Intersexuais no ano 2014. Unha Lei ante a que Nós Mesmas se posicionou en contra no seu momento:

O motivo foi que o borrador (no que si participamos) era mellorable, pero recoñecía moitos dereitos que foron emendados polo PP, e quedou nunha lei valeira de contido. Nestes anos lexislativamente déronse cambios; cando Ana Mato foi Ministra de Sanidade eliminábase dos dereitos reproductivos na saúde pública ás mulleres soas ou ás parellas de mulleres. Aquí si que conseguimos que na nosa CCAA non foran excluídas.

E se falamos das persoas trans, (…) segue estando vixente a Lei estatal do 2007, que obriga ás persoas trans a ser diagnosticadas con disforia de xénero para acceder á hormonación, a cal deben cumprimentar durante 2 anos para poder acceder o cambio de sexo no DNI.

É verdade que na práctica, en Vigo, atopamos a moitos profesionais que lles facilitan o inicio da hormonación sen pedir ningún diagnóstico psicolóxico ou psiquiátrico. Despois, poden levar a cabo o cambio de nome no DNI no rexistro, sen necesidade de nada máis, pero tal e como está a lei é obrigatorio pasar por un proceso hormonal que debería ser unha decisión persoal.

Así as cousas, resulta chamativa a testemuña de Daniela, pois ela entra en Amizando no ano 2017, animada pola idea de loitar por esa lei trans galega que incluíse, entre outras medidas, a despatoloxización do proceso. Así nos explicaba a súa entrada en Amizando, e a evolución desta loita lexislativa:

Por principios de 2017, durante os meus primeiros anos de transición, empecei a ir a unha psicóloga da seguridade social que organizaba grupos de charlas (…), alí coñecín a Andrés, quen acababa de montar unha asociación: Amizando. Díxome que se estaban a preparar para loitar por unha Lei Trans galega. Nese momento vin que podía aportar cousas, e decidín implicarme con eles. (…) Fomos facendo cousas, todo enfocado nesta loita pola lei. Para min foi un pouco a motivación de participar. (…) Despois de que o PP votase en contra da Lei, ou en contra de debatela, mellor dito (porque non é que votara en contra, senón que se negou a debatela), os ánimos fóronse un pouco abaixo dentro do colectivo. Andrés decidiu dar un paso atrás, e os demais decidiron que debía ser eu a que levara o proxecto.

Despois desa negativa do PP, a algo que pensabamos que podían, xa non apoiar, pero polo menos deixar que pasara, como aconteceu noutras comunidades onde tamén gobernaba (como Madrid), aparcamos a Lei galega e comezamos a traballar por cousas que se aplicaran noutros campos. Aí foi moi importante dentro de Galiza o Protocolo Educativo que conseguiu aprobar Arelas. Tamén comezamos a traballar coa Xunta medidas no ámbito laboral, que quedaron en saco roto, e outros moitos frontes que se foron abrindo, porque votaron en contra, pero a cambio sacaron un montón de posibilidades para o colectivo, aínda que todas quedaron a medias, e non se levou a cabo ningunha. Entón centrámonos en como conseguir mudanzas en Galiza a través dunha loita estatal. Aí metémonos na plataforma Trans; unha plataforma de asociacións exclusivamente trans dentro do Estado Español. Presentamos un borrador de Lei que elaboramos todas as asociacións. O 23 de Febreiro de 2018 fun a Madrid ó Parlamento. Pouco despois foi a Moción de Censura. Nós continuamos coas campañas, e aínda as intensificamos, porque pensabamos que o feito de que houbera un goberno do PSOE nos abría a posibilidade. O PSOE comprometerase en Galiza a apoiar ó colectivo. Aínda seguimos agardando…

  • A Comunidade Valenciana como referente:

As entrevistadas coinciden en poñer como exemplo a nivel autonómico o caso da Comunidade Valenciana. Así o explicaba Daniela:

A loita dentro da plataforma sempre foi por unha Lei estatal, porque hai cuestións que non se poden lexislar dentro da propia comunidade autónoma, como é a mudanza no DNI. Agora ben, hai outras cuestións nas que pasa o contrario, que se teñen que regular a nivel autonómico, e aí é referente a Comunidade Valenciana, que ten unha lei que se non fose polas restricións que ten por ser unha autonomía, e non un estado, sería a máis avanzada do mundo, e agora mesmo a máis avanzada do Estado Español.

Esta Lei, xa que non pode acadar a despatoloxización dentro do ámbito rexistral, lévaa a outros ámbitos: por exemplo, prohibe que dentro do ámbito sanitario se xogue con estes informes máis aló do preciso para a mudanza rexistral. Tamén recolle a creación dunha documentación autonómica propia, na que se pode mudar antes de facelo no DNI. Tamén ten un apartado de persecución do delito de odio, establecendo multas polas diferentes agresións. Ten cousas na educación, no ámbito deportivo, etc. Resumindo, intenta levar a despatoloxización ós niveis nos que as súas competencias lle deixan.

  • Estado Español; ¿perda de dereitos respecto doutros países europeos?

A esta situación no plano lexislativo súmase o último informe da ILGA Europa, que activa a alarma ante a perda de dereitos en varios países, caendo España ó 11º posto. Sobre isto, Raquel explícanos que unha das razóns da baixada nese ranking tamén ten que ver con que antes non se contabilizaban as agresións:

Segue sen existir un rexistro que aporte datos reais en todo o Estado, pero, por exemplo, cando comeza o observatorio de Madrid a contabilizar este tipo de agresións, os números subiron moitísimo, e isto baixounos de posto. A iso temos que sumarlle todas as agresións que quedan sen denunciar, que son unha gran parte. Dende a asociación tivemos moitos casos que non se denunciaban porque a persoa tiña medo. E dende logo é un medo real, e estamos nun momento no que os discursos de odio de partidos como Vox son reproducidos e incluso xustificados dando cabida a accións coma a de Murcia coa censura parental. Aquí tamén notamos como este discurso cala nalgunhas persoas e como outras se senten libres de ser abertamente lgtbifóbicas. Dende logo os retrocesos pódense dar en calquera momento e agora e sempre hai que estar alerta e deixar esa falsa crenza de que está todo conseguido, porque a realidade é que queda moito para ser nós mesmxs. Temos que seguir ao pé do canón e non descoidar a loita.

  • Sobre as menores trans e o Protocolo Educativo:

Unha loita sobre a que seguimos conversando con Cris, para adentrarnos agora no plano específico das menores trans. A presidenta de Arelas, principal impulsora do actual Protocolo Educativo, falábanos nos seguintes termos:

A Lei LGTBI do ano 2014 sé lle adica 2 liñas ás persoas Trans adultas. Os únicos dereitos que lle transmite esta lei é que poden ter acceso a un tratamento médico, como se o feito de ser trans só implicase que ti precisas na túa vida un tratamento médico, cando hai moitas máis cuestións que calquera persoa trans vai precisar. En Galiza non temos, basicamente, ningunha lexislación que regule estritamente os dereitos; unha cousa é unha lei de non discriminación, e outra unha que outorgue dereitos. (…) Os menores trans están nunha situación aínda de maior vulnerabilidade que as persoas adultas.

O Protocolo Educativo, que redactei eu, con axuda para revisalo, xorde da necesidade das nosas vivencias. Dámonos conta de que cada menor é unha loita individual para que se lle chame por ese nome, para que se lle trate co xénero co que máis se identifica, para que se lle deixe facer uso do baño e vestiario que lle corresponde, etc. Era unha loita individual con cada persoa que aparecía. Consideramos que se debía facer un documento. Daquela xa había un Protocolo Educativo andaluz, no que eu me baseei, engadindo algunha cousa baseada na experiencia. Presenteino na Consellería de Educación. Eles e elas xa eran conscientes de que cada vez estaban aparecendo máis menores trans, algo ao que o profesorado non sabía como darlle resposta. Logo case foi un alivio que nós lle foramos cun documento redactado. Aceptaron basicamente porque o necesitaban. Houbo que negociar certas cuestións; o redactado que eu presentei non foi exactamente o final, pero basicamente está case todo. Basicamente é unha ferramenta para saber que facer; é tan sinxelo como chamarlle á persoa polo nome, polo xénero, etc., independentemente do que apareza na listaxe oficial. Logo hai unha serie de recomendacións (dar información, sensibilización sobre a realidade trans, que nas bibliotecas haxa un fondo de libros sobre estas cuestión, etc.). Tamén lle dá un papel moi importante ós orientadores e orientadoras como mediadores cando as familias non apoian (isto o andaluz non o tiña). Cando a familia non apoia e un menor comunica no seu colexio que é trans, antes mirábase para outro lado; a partir do protocolo estase traballando moito máis isto. Está en marcha dende o ano 2016, e ata onde sabemos estase aplicando bastante ben, e facilita moito a vida de moitas persoas trans. Aínda así son 4 pinceladas, porque hai moitas vivencias e realidades trans, que por escrito nunca podes abranguer no seu conxunto.

  • Asumen as asociacións LGTBI labores que deberían levarse a cabo dende as institucións e redes de goberno?

Cris: Por suposto. Levámolo facendo 5 anos e medio, e a administración sábeo perfectamente. É máis, é que nós atendemos a un montón de familias que levamos asesorado e acompañado que nos foron derivadas por profesionais (do SERGAS, de Centros Educativos, psicólogos, etc.). É dicir, moitos dos casos que levamos son derivados dende eses profesionais, que se supón que teñen que facer esa labor, pero que non están preparados. Derívannos un montón de casos, sobre todo de menores nos que a familia non acompaña.

Raquel: Dende logo o número de atencións que temos ó longo do ano responde a unha necesidade que non está a ser cuberta nin de forma institucional nin gubernamental. O número de persoas atendidas no 2019 foi de 259 persoas con 815 consultas. O mesmo podemos dicir nos centros educativos onde impartimos formación a alumnado e profesorado que teñen a necesidade e que acoden a nós.

As actividades que realizamos son diversas: accións de rúa coa fin de visibilizarnos, actividades puntuais en días sinalados como pode ser no día internacional da memoria das persoas trans, organizar mesas redondas, debates, proxección e coloquio unha vez ó mes en Cinefórum Diversxs, xuntanzas abertas, accións lúdicas sendeirismo, ceas, co fin de crear espazos seguros onde poder ser nós mesmxs.

A carga de maior traballo xorde co Plan de Formación dende o cal impartimos obradoiros e formación a alumnado e profesorado de centros educativos (infantil, primaria, secundaria, bacharelato, formación básica e profesional, etc.). E organizamos dende 2017 unha vez ó ano as Xornadas Tratamento da Diversidade Afectivo-Sexual e de Xénero nas Aulas, dirixido principalmente a profesorado.

  • O argumentario TERF: de onde ven e en que se basea?

Cris: O debate baséase en cal é o suxeito político do Feminismo, entendéndose que son as mulleres biolóxicas, é dicir, as mulleres con vulva. Unha parte do Feminismo non quere que as mulleres trans formen parte do Feminismo porque non as entenden como mulleres. Son homes, porque teñen pene – ademais utilizan esta frase; son homes que se disfrazan de mulleres –. Claro, na nosa lei o que estamos a dicir, coa autodeterminación de xénero, é que ninguén de fóra lle pode dicir a unha muller, home ou crianza trans o que é. O que están dicindo as feministas é que non a isto, porque calquera home pode dicir que é muller. Esta xente coñece moi pouco a realidade das persoas trans… eu sempre digo que a miña filla se lle dan a escoller, non querería ser trans. A miña filla síntese e é unha muller, pero se lle preguntasen, diría que quere ser unha muller cis, porque ser trans é moi fodido. Pensar que un home vai dicir que é unha muller para ocupar os espazos das mulleres paréceme moi retorcido. Paréceme que se está frivolizando dunha maneira brutal, e que parte do descoñecemento da realidade.

Daniela: Para empezar hai que dicir que é un debate que ven de fóra. Ó principio non estaba tan imposto no Estado Español, e moito menos na Galiza. Dábase sobre todo en ambientes anglosaxóns. Foi chegando ata aquí, impregnado todo dun discurso de odio, non tanto coa intencionalidade de selo, senón que o é no fondo. Non coñece as cousas das que está a falar, e está a inventar perigos que non existen.

En primeiro lugar, a despatoloxización é algo que xa aconteceu en moitos países (Arxentina, Grecia, Portugal…) e non pasou nada. Ou noutras comunidades autónomas, como xa falamos. Porén, estes problemas que plantexan veñen de prexuízos e de situacións imaxinadas que parten de persecución ó colectivo e de negarnos un status de igualdade. (…) Persoas tolas da cabeza hainas en todos os lugares do mundo, e é posible que aconteza que unha persoa tola da cabeza diga que é trans e que faga algo que está mal, ou mesmo que si sexa trans, e que o faga, porque hai persoas que son trans e que están tolas da cabeza… O problema é cando colles un acontecemento illado (como que un violador dixese que era unha muller en Alabama), e o convertes en algo que vai acontecer sempre. Con iso ocultas unha realidade e unha situación de opresión. O mesmo ocorre cos baños mixtos; din que se hai baños mixtos van subir as violacións moitísimo, pero hai moitos baños mixtos en moitos espazos, e ninguén pon o foco aí, pono sobre nós. Úsase unha dobre moral: con cuestións que atinxen a toda a sociedade, cando repercuten en nós pónsenos unha carga. De onde sae esa carga? Do feito de ser trans. Como se fai? Converténdonos nun obxecto carente de determinación (…), dicindo que todas opinamos igual sobre algo, sabendo que algo que non se decide, como é unha condición LGTBI, non implica unha ideoloxía determinada, nin unha actividade concreta. De onde ven témolo claro: o feito de cousificar un colectivo oprimido ven do patriarcado.

Raquel: Realmente sorpréndennos as persoas que se din feministas e apoian este discurso, algo que ata agora non era visible e non había debate respecto a cuestionar a compañeiras trans. Dende logo non é algo novo… As mulleres lesbianas no seu momento tamén foron cuestionadas por unha parte do feminismo que intentou excluírnos. Pensabamos que era un discurso superado e agora volta coas compas trans.

  • Onde reside a fortaleza dos discursos TERF?

Daniela: Estes discursos pululan nun Feminismo que se pode considerar máis hexemónico ou institucionalizado. A cuestión é que hai moitas mulleres feministas agrupadas no PSOE, en Podemos, que están en organismos institucionais, que teñen capacidade de xestión, capacidade de control, e ese sistema de control vai acorde coa súa ideoloxía. Témolo visto no caso da aprobación da Lei LGTBI: cando Ángeles Álvarez, unha das poñentes da Rosario Acuña[1], que é unha muller que viña de ser a poñente do PSOE na Comisión de Igualdade da Lei LGTBI, parou a aprobación desa lei porque non lle gustaba o que falaba do colectivo trans. Polo tanto, estaba tendo unha capacidade de xestión moi grande. Ángeles Álvarez agora xa non está aí, e supostamente non está aí por iso.

As institucións son o primeiro, e as redes son o segundo; a publicidade que se fai, a industria… Estase montando unha industria arredor de todo isto, con palestras, vídeos de YouTube, etc. E aí refléxase este discurso tendo un altofalante continuo.

Cris apunta que o parón desta lei ten grandes implicacións, no sentido de que obriga a iniciar de novo todo o proceso: A Lei rexistrouse na outra lexislatura. No momento en que se fai unha nova lexislatura hai que volver a recuperar esa lei. Non é que estea parada, é que temos que empezar de cero outra vez. (…) como non chegou ó Congreso no seu momento, hai que volver a rexistrala con esta nova lexislatura.

Salienta, igual que Daniela que: Falamos de feministas de renome que pertencen a partidos políticos de esquerda onde a súa opinión ten importancia. A que era ata fai pouco a Responsable de Igualdade do PSOE é abertamente TERF. Tras isto foi apartada do partido, non foi nas seguintes listas por ese discurso. Pero esta señora, que é unha feminista de renome, é escoitada dentro dos foros feministas. En teoría o PSOE xa non a vai escoitar máis, pero a que é agora respondable de igualdade, coidado, porque non é tan TERF pero xa empeza a dicir cousas moi parecidas porque se contaxia o discurso.

Raquel: Dende logo, que unha lei quede gardada nun caixón porque unha persoa non case con ela ideoloxicamente amosa que neste Estado temos un problema para identificar e recoñecer que significa o dereito á igualdade, que significa o dereito a ter un nome…. Unha vez máis isto exemplifica claramente que somos, para moites, cidadás de segunda ou terceira categoría, xa que os nosos dereitos, e neste caso o dereito a autoderterminarse como home ou muller (ou outro xénero non binario), non é meu, debe ser dado por outras, pola hexemonía. E isto é imperdoable nunha sociedade democrática, veña do partido que veña.

A nosa posición é clara ó respecto: estes discursos son tránsfobos. As compas trans son compas e punto. Os seus corpos, a súa loita, as discriminacións… tamén son parte do patriarcado. Sería absurdo ver un colectivo que se fai chamar feminista, que diga que apoia a mulleres racializadas pero que a súa loita ten compoñentes propios que non entran no feminismo. Nós non entendemos un feminismo excluíntes que cuestione ás mulleres trans igual que o fai este sistema binario e patriarcal. Dentro do feminismo a diversidade existe, é parte da nosa identidade como feministas. Hai colectivos, como as mulleres con discapacidade, que teñen as súas propias reivindicacións. ¿Debería ese grupo de mulleres facer a súa loita fóra do feminismo? Por suposto que non, porque entón xa non estaríamos falando de feminismo.

No caso de Vigo, o Movemento unitario feminista, así como Galiza 8M, non existe ese discurso, non se pon en dúbida a exclusión de ningunha compañeira, o cal é un bo síntoma e ratifica que aquí non conta con transcendencia, pero debemos estar alerta.

  • Pode haber unha estratexia orientada a darse a coñecer no uso deste tipo de discursos? Por exemplo, por perda de hexemonía destas feministas dentro dos partidos.

Contéstanos a isto Daniela, a única que puido tomar parte nun debate cara a cara no que se presentaron este tipo de argumentos:

Penso que non é unha estratexia. Penso que é algo que queren calar e non o dan calado. Elas saben que o que están dicindo é moi forte, que atenta contra os dereitos dun colectivo concreto que os seus propios partidos sempre abandeiraron. Saben que son temas delicados, e iso non hai máis que velo nas Towanda Rebels; elas, as opinións que teñen non as soltan con facilidade. Elas non falan das mulleres trans a non ser que lles saques o tema e que apretes moito, como me pasou a min no debate de Barbadás, e aínda así custoume moitísimo que me dixeran que eu non era unha muller. Así que ó final eu penso que elas teñen medo de odiar en público. Teñen vergonza, e ese é un dos poucos triunfos que tivo a nosa sociedade.

  • É por iso polo que non se consegue organizar un debate? Como facer fronte a estes argumentos se non se pode debater?

Daniela: Elas diranche que si que están facendo debates. Diranche que a Rosario Acuña foi un. Cal é o problema? Que se están facendo debates onde só se están representando unha das posturas. Nós queremos construír un espazo no que poidamos falar de todo isto, espazos seguros nos que mirarnos á cara, e chegar a un porto, aínda que non sei que porto sería. Pero estar constantemente lanzándonos acusacións polas redes non leva a ningún sitio. O problema é que non atopamos quen queira. O ano pasado a min convidárame unha asociación da Coruña a un debate deste tipo; tras buscar, non atoparon a ningunha, e unha delas, unha muller pro – trans tivo que teatralizar o discurso das outras.

Cris: No sentido de combater o discurso, igual que elas teñen voz, hai que darlle voz ás mulleres trans. Daniela Ferrández está a facer un traballo inconmensurable. Está nos medios, está escribindo, está reflexionando, desmontando todos eses discursos… Dende as familias a min dinme ás veces que escriba sobre estas cuestións, aínda que eu sempre digo que eu non son unha muller trans, porén, non podo facelo. Quen ten que ter a voz para explicar a súa realidade son as mulleres trans. O que fago eu é compartir polas redes, apoiar de maneira pública, todo o que defenden as que nós consideramos como as nosas irmáns. O que pasa é que non sempre os medios lle dan voz ás mulleres trans. Daniela ás veces ten certas dificultades para acudir a certos espazos, xornadas, congresos, etcétera, polo feito de ser trans, e sen embargo as feministas TERF teñen todas as facilidades para facer congresos ou xornadas, e incluso son convidadas. O que había que facer é, dunha maneira equilibrada, dar a mesma voz ás mulleres trans, e eu creo que non se está facendo. [Ademais] os medios o que buscan é sempre realidades moi chungas; contar se te estás hormonando, se che tratan mal…

  • Cales son as perspectivas de futuro, en vista á recente toma de posesións dos cargos do Ministerio de Igualdade, con persoalidades coma a de Boti Rodrigo ou Beatriz Gimeno?

Daniela: Eu teño a sensación de que a esta pregunta xa respondemos cando foi a moción de censura. Pero seguimos, máis dun ano despóis, sen ningún tipo de mudanza. Eu xa non quero falar de perfís. Quero falar de accións, e accións non as houbo. Cando as haxa levarán os méritos que deben. Aínda que sexa Boti, que sei que ven do colectivo, e tamén Beatriz Gimeno, que é unha feminista que apoia ás persoas trans e ademais abolicionista da prostitución. Conxúntanse estas dúas correntes en contra do criterio das outras, e inspira confianza… pero aínda non se fixo nada, e non lles vou dar máis confianza da que se merecen.

Cris: Eu tómoo como algo positivo, porque aínda que son Feministas, tamén son defensoras das mulleres trans, están en contra das TERF, ademais dunha maneira manifesta, e sei que son criticadas por iso. As dúas son do colectivo LGTBI. Eu tómoo dunha maneira positiva. Espero que non sexa unha pose e que aproveiten os seus cargos para tomar medidas que nos fan moita falta, porque temos a estas mulleres aí, pero tamén temos a outras 52 persoas no Congreso que están dicindo cousas como que hai que curar a estas persoas. Espero que tomen medidas reais, que melloren a vida das persoas no seu día a día. Tamén espero que lles deixen facer cousas, que non sexa unha pose de poñer aí a esas dúas mulleres porque son lesbianas e feministas e que  logo non lles deixen facer. Hai que darlles tempo. Elas coñecen as demandas porque veñen da rúa.


[1] Xornadas moi soadas pola presentación de argumentos tránsfobos durante as palestras do último congreso.

SOBRE AS AUTORAS:

Enya Antelo Alvite e Andrea Obenza Pérez, Grupo de Xénero de A Xanela

0 comments on “Reportaxe: O movemento trans na Galiza fronte ó argumentario TERF

Responder

Introduce tus datos o haz clic en un icono para iniciar sesión:

Logo de WordPress.com

Estás comentando usando tu cuenta de WordPress.com. Cerrar sesión /  Cambiar )

Google photo

Estás comentando usando tu cuenta de Google. Cerrar sesión /  Cambiar )

Imagen de Twitter

Estás comentando usando tu cuenta de Twitter. Cerrar sesión /  Cambiar )

Foto de Facebook

Estás comentando usando tu cuenta de Facebook. Cerrar sesión /  Cambiar )

Conectando a %s

A %d blogueros les gusta esto: